Kontrola stężenia składnika w maści recepturowej

with Brak komentarzy

Przygotowanie do sporządzenia leku recepturowego wymaga zawsze kontroli dawek lub stężeń substancji silnie działajacych. Jest to również pierwszy etap egzaminów praktycznych z technologii postaci leku, czy egzaminu zawodowego techników farmaceutycznych.

Jak wykonać poprawnie obliczenia w przypadku maści recepturowych?
  1. Obliczyć stężenie procentowe silnie działajacych składników leku.
  2. Przygotować zestawienie wszystkich składników, które należy odważyć w celu sporządzenia leku recepturowego.

 

Przyjmijmy, że w celu sporządzenia 2% roztworu kwasu bornego, skorzystamy z leku gotowego Borasol (Acidum boricum 30mg/g, roztwór na skórę).

Przykład:

Rp.

Acidum salicylicum 1,5

2% Sol.Acidi borici  40,0

Eucerini          ad     90,0

Mf.ung

D.S.zewnętrznie

 

Stężenie procentowe kwasu salicylowego w leku wynosi 1,67%

1,5 — 90,0

x  —-100,0

x=1,67

Maksymalne stężenie procentowe kwasu salicylowego według Farmakopei Polskiej X: 10% (antyseptycznie) i 20% (keratolitycznie).

Porównanie: 10%>1,67%

Wniosek: Maksymalne stężenie procentowe kwasu salicylowego w leku nie zostało przekroczone.

Stężenie procentowe kwasu bornego w leku wynosi 0,89%

2 — 100

x —- 40

x=0,8 (0,8g kwasu bornego jest w leku)

0,8 — 90

x —100

x=0,89

Stężenie zwykle stosowane kwasu bornego w lekach do użytku zewnętrznego: 1,0% – 3%.

Porównanie: stężenie procentowe kwasu bornego w leku wynosi 0,89 i mieści sie w zakresie stężeń zwykle stosowancyh.

Zestawienie wszystkich nazw i ilości w gramach wszystkich składników, niezbędnych do wykonania leku:
  • Acidum salicylicum 1,5 g
  • Borasol  26,67 g
  • Aqua pro usu officinale 13,33 g
  • Eucerinum  48,5 g

Rozcińczenie Borasolu należy obliczyć korzystając ze wzoru:

lekarz x lekarz
——————
aptekarz

O czym jeszcze warto pamiętać przygotowując się do egzaminu?

Należy umieć rozpoznać jaki typ maści powstanie po połączeniu poszczególnych składników (np. kwasu salicylowego i euceryny), a także jaki typ maści uzyskamy po połączeniu wszystkich składników leku:

  • maść roztwór
  • maść zawiesina
  • maść emulsja w/o lub o/w
  • maść wielofazowa

Więcej na temat typów maści przeczytasz we wpisieTechnika sporządzania maści  Więcej przykładów kontroli steżenia procentowego składnika leku znajdziesz we wpisie: Stężenie procentowe substancji w leku.